MÝTUSVAR rökstutt

Niðurstaða Evrópumálanna

CFP Reglugerð 1380/2013 — engar varanlegar undanþágur í boði

Greining

Fullyrðing – islandogevropa.is

„islandogevropa.is fullyrðir að Ísland muni halda yfirráðum yfir fiskimiðunum sínum við ESB-aðild, með vísan til þess að kvótar séu ákveðnir til aðildarríkja en ekki einstakra skipa, og að engin sögulega veiðireynsla erlendra ríkja á Íslandsmiðum þýði að þeir fái engan kvóta."

Greining – Evrópumálin

Fullyrðingin er rétt að hluta: Erlendir togarar fá ekki sjálfkrafa aðgang að Íslandsmiðum. En hún gefur í skyn mun meiri öryggi en raunverulegt er fyrir Ísland.

Sameiginleg fiskveiðistefna ESB (CFP) gerir ráð fyrir hlutfallslegum stöðugleika (e. relative stability) sem þýðir að upphafskvótar eru læstir við inngöngu — þetta er rétt. En þessir kvótar lúta þar eftir reglum ESB um úthlutun, eftirlit og viðskipti. Aðildarríki geta ekki einhliða breytt hlutdeild sinni.

Mikilvægasta spurningin er hvort Ísland gæti samið sér til varanlegrar undanþágu frá CFP — svo sem Noregur hefur reynt og mistekist — eða hvort fullnaðaraðild myndi þýða að íslenskt fiskveiðikerfi (sem er eitt það bestvirkta í heiminum) yrði smám saman samræmt við ESB-regluverk.

Aðildarviðræðuskjöl Íslands frá 2011–2013 bera með sér að ESB var reiðubúið að ræða um breytilegar hlutdeildir en ekki um varanlegar undanþágur. Þetta er grundvallarmunur sem þarf að vera ljós í umræðunni.

Lykilstærðir

~25%
Hlutdeild Íslands af þorski á NA-Atlantshafi
0
Varanlegar undanþágur frá CFP sem ESB hefur veitt öðrum ríkjum
2011–13
Síðustu aðildarviðræður Íslands við ESB

Heimildir

  1. 1. Reglugerð (ESB) nr. 1380/2013 — Common Fisheries Policy — Meginreglur CFP um verndun fiskistofna, úthlutun veiðiheimilda og hlutfallslegan stöðugleika.
  2. 2. Alþjóðamálastofnun Háskóla Íslands — Úttekt á aðildarviðræðum Íslands við ESB (2014) — Ítarleg greining á stöðu sjávarútvegsmála í viðræðunum og hvernig íslenska kerfið mætir ESB-regluverk.
  3. 3. Evrópuþingið — Rights-Based Fisheries Management in Iceland (2012) — Rannsókn sjávarútvegs- og fiskveiðinefndar Evrópuþingsins á íslenska aflamarkskerfinu.