Evrópusambandið og Ísland

Hvað þýðir
þetta í raun og veru?

„Fólk þarf ekki allar upplýsingar um hvað það að tilheyra Evrópusambandinu endanlega myndi þýða."

— Kristrún Frostadóttir, forsætisráðherra, 6. mars 2026

Við látum þig fá allar upplýsingarnar.

Lesa samhengið ↓

Áætlaður nettókostnaður á ári

37ma. kr.á ári

Varfærið mat: framlög um 62,7 ma. kr., endurgreiðslur og styrkir um 25,4 ma. kr.

125250375500459 ma.278 ma.20262036
Nettókostnaður Endurgreiðslur Stofnkostnaður ~35 ma. kr.

Nettókostnaður: 3% árleg verðbólga (ÍSK). Endurgreiðslur: 2% árleg verðbólga (EUR, ECB-markmið).

Sjá kostnaðargreiningu
01
Samhengi

„Þetta er ekki bara umræða um kosti og galla.
Þetta er spurning um hver ræður yfir Íslandi eftir aðild."

Aðild að ESB felur í sér að ríki framselja hluta af löggjafar-, framkvæmdar- og dómsvaldi til sameiginlegra stofnana. Þetta birtist ekki í einni ákvörðun heldur í kerfi:

  • Sameiginleg löggjöf sem hefur forgang
  • Dómstólar sem skera úr um túlkun hennar
  • Stofnanir sem framfylgja reglum yfir landamæri
„Samningaviðræður snúast um skilyrðin og tímasetninguna á því að umsóknarríkið taki upp reglur ESB [...] Þessar reglur eru óumsemjanlegar."
[Understanding Enlargement, ESB-framkvæmdastjórnin (2011), bls. 9]

Þetta er ekki hin pólitíska afstaða okkar, þetta er lýsing á kerfinu eins og það er.

Þegar Danir þurftu að taka þátt í refsiaðgerðum ESB gegn Færeyjum (hluta af danska konungdæminu) í makríl- og síldakvótadeilunni 2013 þrátt fyrir mótmæli í ráðherraráðinu, var það ekki mistök. Þetta var kerfið að virka eins og það er hannað. [Reglugerð (ESB) nr. 793/2013 — refsiaðgerðir gegn Færeyjum]

Hver myndi ákveða heildaraflamark í íslenskri lögsögu eftir aðild og hvernig myndi Ísland verja sig gegn því að vera undir í atkvæðum eins og Írland í desember síðastliðnum, þegar írsk stjórnvöld mótmæltu niðurskurði á aflamarki fyrir 2026 sem þau töldu þvert á þjóðarhagsmuni? [RTÉ — Fishing quota agreement, des. 2025] [The Skipper — Stormy debate in Irish Dáil]

Við látum þig fá allar upplýsingarnar.

Vægi Íslands
0,08%
í ráðherraráði ESB (íbúafjöldi)
Hlutdeild í þingmanni
5%
jafngildi á Alþingi
Þingmenn af 700+
6
á Evrópuþingi
ESB-löggjöf í EES
~20%
ekki 75–80% eins og fullyrt er
Varanlegar undanþágur
0
í boði samkvæmt Brussel
02
Mýtur & Staðreyndir

Hvað segjum við.
Hvað er satt.

Smelltu á hverja fullyrðingu til að fá heildræna svörun.

03
Niðurstaða

Spurningin er ekki hvort við séum með eða á móti.

Spurningin er hvort við vitum hvað við erum að ræða um.

Innganga í Evrópusambandið er ein stærsta pólitíska ákvörðun sem þjóð getur tekið. Hún snertir fullveldi, efnahag, sjávarútveg, landbúnað, gjaldmiðil og grundvallarlega, hverjir taka ákvarðanirnar sem snerta okkur mest.

Kynntu þér málið. Lestu gögnin. Taktu afstöðu sem er þín og byggð á staðreyndum.